چرا ساعت عقب یا جلو میافتد؟
بررسی علتها و راههای رفع مشکل
عقب یا جلو افتادن ساعت مچی یکی از مشکلات رایجی است که ممکن است در ساعتهای کوارتز، اتوماتیک و مکانیکی دیده شود.
گاهی اختلاف چند ثانیه در روز طبیعی است. اما اگر ساعت هر روز چند دقیقه عقب یا جلو بیفتد، احتمال دارد باتری، موتور، قطعات داخلی یا نحوه استفاده از ساعت نیاز به بررسی داشته باشد.
میزان دقت ساعت به نوع موتور، کیفیت ساخت، شرایط نگهداری و نحوه استفاده بستگی دارد. به همین دلیل، علت عقب افتادن ساعت کوارتز با ساعت اتوماتیک همیشه یکسان نیست.
در ادامه مهمترین دلایل عقب یا جلو افتادن ساعت مچی را بررسی میکنیم.
آیا عقب یا جلو افتادن ساعت طبیعی است؟
هیچ ساعت مکانیکی یا اتوماتیکی دقت کاملاً مطلق ندارد. این ساعتها ممکن است در طول شبانهروز چند ثانیه اختلاف پیدا کنند.
ساعتهای کوارتز معمولاً دقت بیشتری دارند. بااینحال، آنها نیز ممکن است طی یک ماه چند ثانیه اختلاف زمانی داشته باشند.
مقدار قابلقبول اختلاف به برند، نوع موتور، عمر ساعت و مشخصات اعلامشده توسط سازنده بستگی دارد.
بهطور کلی:
- اختلاف چند ثانیه در روز برای بسیاری از ساعتهای مکانیکی طبیعی است.
- اختلاف چند ثانیه در ماه برای بسیاری از ساعتهای کوارتز طبیعی است.
- اختلاف چند دقیقه در روز معمولاً نیاز به بررسی دارد.
- توقفهای ناگهانی یا تغییر شدید دقت میتواند نشانه وجود مشکل باشد.
علت عقب افتادن ساعت مچی چیست؟
ضعیف شدن باتری ساعت
یکی از رایجترین دلایل عقب افتادن ساعت کوارتز، ضعیف شدن باتری است.
وقتی انرژی باتری کاهش پیدا میکند، ممکن است موتور نتواند عقربهها را با دقت همیشگی حرکت دهد. در این حالت ساعت ممکن است عقب بیفتد، متوقف شود یا حرکت نامنظمی داشته باشد.
در برخی ساعتها، عقربه ثانیهشمار بهجای حرکت یکثانیهای، هر دو یا چهار ثانیه یکبار حرکت میکند. این حالت میتواند هشدار کاهش شارژ باتری باشد.
راهحل
باتری باید توسط تعمیرکار یا باتریکار ماهر تعویض شود. بهتر است همزمان وضعیت واشرها و آببندی ساعت نیز بررسی شود.
استفاده از باتری نامناسب یا بیکیفیت
گاهی باتری تازه تعویض شده است، اما ساعت همچنان عقب میافتد.
ممکن است باتری استفادهشده کیفیت مناسبی نداشته باشد یا مدل آن با موتور ساعت سازگار نباشد.
باتری کوچکتر، ضعیفتر یا نامناسب میتواند عملکرد موتور را مختل کند.
راهحل
باید شماره باتری مناسب موتور ساعت بررسی و از باتری باکیفیت و معتبر استفاده شود.
کثیف شدن موتور ساعت
گردوغبار، چربی خشکشده و آلودگی میتوانند حرکت چرخدندههای ساعت را کند کنند.
این مشکل بیشتر در ساعتهای قدیمی یا ساعتهایی دیده میشود که مدت زیادی سرویس نشدهاند.
وقتی چرخدندهها با مقاومت بیشتری حرکت کنند، ساعت ممکن است عقب بیفتد یا گاهی متوقف شود.
راهحل
موتور باید توسط ساعتساز بازبینی، تمیزکاری و در صورت نیاز روغنکاری شود.
خشک شدن روغن قطعات داخلی
در ساعتهای مکانیکی و اتوماتیک، قطعات داخلی برای حرکت روان به مقدار بسیار کمی روغن مخصوص نیاز دارند.
با گذشت زمان، این روغن ممکن است خشک یا غلیظ شود. در نتیجه اصطکاک بین قطعات افزایش پیدا میکند و دقت ساعت کاهش مییابد.
نشانهها
- عقب افتادن تدریجی ساعت
- کاهش ذخیره انرژی
- توقف ناگهانی
- صدای غیرعادی موتور
- سخت شدن حرکت دستهکوک
ضربه خوردن ساعت
ضربه شدید میتواند روی چرخدندهها، عقربهها، موتور و سیستم تنظیم زمان تأثیر بگذارد.
در ساعتهای مکانیکی، ضربه میتواند تعادل فنر و چرخ بالانس را به هم بزند. در ساعتهای کوارتز نیز ممکن است عقربهها یا چرخدندهها دچار مشکل شوند.
گیر کردن عقربهها به یکدیگر
گاهی عقربه ساعت، دقیقه یا ثانیه با عقربه دیگر تماس پیدا میکند.
این مشکل ممکن است در اثر ضربه، مونتاژ نادرست یا خم شدن عقربه ایجاد شود.
تماس عقربهها میتواند حرکت آنها را کند یا متوقف کند.
نشانهها
- توقف ساعت در یک زمان مشخص
- حرکت نکردن عقربه ثانیه در بخش خاصی از صفحه
- برخورد ظاهری عقربهها
- حرکت پرشی یا نامنظم
نفوذ رطوبت یا آب
ورود رطوبت به داخل ساعت میتواند باعث زنگزدگی، سولفاته شدن و اختلال در عملکرد موتور شود.
حتی مقدار کمی رطوبت نیز ممکن است به مرور زمان دقت ساعت را کاهش دهد.
نشانههای نفوذ رطوبت
- بخار گرفتن شیشه
- لکه روی صفحه
- تغییر رنگ عقربهها
- عقب یا جلو افتادن ناگهانی
- توقف کامل ساعت
در صورت مشاهده بخار داخل ساعت، باید سریعاً به تعمیرکار مراجعه کرد.
قرار گرفتن ساعت در میدان مغناطیسی
وسایل الکترونیکی و آهنربایی میتوانند بر دقت برخی ساعتها، بهویژه مدلهای مکانیکی و اتوماتیک، اثر بگذارند.
منابع احتمالی میدان مغناطیسی عبارتاند از:
- بلندگو
- آهنربا
- قاب مغناطیسی تلفن همراه
- کیفهای دارای قفل آهنربایی
- تجهیزات پزشکی
- برخی لوازم خانگی
- شارژرهای بیسیم
راهحل
ساعتساز میتواند با دستگاه مخصوص، ساعت را مغناطیسزدایی کند.
علت جلو افتادن ساعت مچی چیست؟
مغناطیسی شدن ساعت اتوماتیک
یکی از مهمترین دلایل جلو افتادن شدید ساعت اتوماتیک، مغناطیسی شدن فنر داخلی است.
در این حالت بخشهای فنر ممکن است به یکدیگر نزدیک شوند و طول مؤثر آن کاهش پیدا کند. در نتیجه موتور سریعتر کار میکند.
تنظیم نبودن موتور
موتور ساعتهای مکانیکی دارای بخشی برای تنظیم سرعت حرکت است.
تنظیم این بخش باید با دستگاه مخصوص اندازهگیری دقت ساعت انجام شود.
مشکل در چرخ بالانس
چرخ بالانس یکی از مهمترین قطعات تنظیمکننده زمان در ساعت مکانیکی است.
آلودگی، ضربه، خرابی فنر یا تنظیم نادرست این بخش میتواند باعث عقب یا جلو افتادن ساعت شود.
تعمیر بالانس به تخصص و ابزار دقیق نیاز دارد.
سرویس نامناسب ساعت
اگر موتور ساعت بهدرستی مونتاژ یا روغنکاری نشده باشد، ممکن است دقت آن کاهش پیدا کند.
استفاده بیش از حد از روغن، روغن نامناسب یا نصب اشتباه قطعات میتواند باعث حرکت غیرطبیعی موتور شود.
به همین دلیل بهتر است ساعتهای ارزشمند فقط توسط تعمیرکار متخصص سرویس شوند.
چرا ساعت کوارتز عقب میافتد؟
ساعت کوارتز با استفاده از باتری و کریستال کوارتز کار میکند. این ساعتها معمولاً دقت بالایی دارند.
مهمترین دلایل عقب افتادن ساعت کوارتز عبارتاند از:
- ضعیف شدن باتری
- استفاده از باتری نامناسب
- کثیف شدن چرخدندهها
- خرابی موتور
- برخورد عقربهها
- نفوذ رطوبت
- تغییرات شدید دما
- فرسودگی قطعات
- نصب نادرست عقربهها
اگر ساعت کوارتز هر روز چند دقیقه اختلاف پیدا میکند، معمولاً این وضعیت طبیعی نیست.
